DE BOUWSTENEN

Het schema is te lezen als een weg door het leven dat van beneden naar boven wordt geschetst. Houdt in gedachte dat dit geen lineaire weg is, eerder een cyclische proces dat te maken heeft met verschillende lagen.

Een psychologische visie van Daniel Henssen op dit proces maakt dit ook duidelijk.  Deze visie komt ook terug in het perspectief op de weg naar binnen. 

De rode draad begint bij de basis met een schets van de Aanvangsmoeilijkheid en eindigt bij De Omwenteling. In vogelvlucht een indruk van een levensloop van de mens dat gericht is op het proces van emotioneel volwassen worden. 

Van onder naar boven doorlopen we:

1. Het Cyclische Proces – de fundering, met de hexagrammen 1 (Het Scheppende),  2 (Het Ontvangende), 63 (Na de Voleinding) en 64 (Vóór de Voleinding).

Dit is de basis waarop alles rust: het steeds terugkerende patroon van beginnen, voltooien en opnieuw beginnen. 

2. Met het Oog op – met de hexagrammen 53 (De Ontwikkeling) en 54 (Het Huwende Meisje).

Hier wordt de blik gericht op wat komen gaat, op groei en het zich verbinden in relaties – met elkaar en met een groter geheel.

3. De Basis – met de hexagrammen 3 (De Aanvangsmoeilijkheid), 4 (De Jeugddwaasheid), 7 (Het Leger), 37 (Het Gezin) en 38 (De Tegenstelling).

Dit zijn de vormende jaren: de moeizame eerste stappen, het leren omgaan met conflict, verbinding, structuur, onwetendheid en de tegenstellingen in de mens én het leven.

4. De Eigenschappen – met de hexagrammen 32 (De Duurzaamheid), 42 (De Vermeerdering), 51 (Het Opwindende) en 57 (Het Zachtmoedige).  

Hier worden innerlijke kwaliteiten ontdekt en ontwikkeld. Doorzettingsvermogen, vermeerdering van kernwaarden, omgaan met crisis en de reactie daarop. Kwaliteiten die worden getoetst in de volgende fase: het doorleven en ervaren. 

5. Het Doorleven en Ervaren – met de hexagrammen 39 (De Hindernis), 40 (De Bevrijding), 43 (De Doorbraak), en 47 (De Benauwenis).

De fasen van beproevingen: het overwinnen van hindernissen, het begin van bevrijding, met doorbraken en benauwdheden. Het leven zelf wordt de leermeester. De beweging van onbewust en onbekwaam naar onbewust bekwaam.

6. Het Inzicht – het bekronende hexagram 49 (De Omwenteling).

Het uiteindelijke doorbreken van oude patronen. Het inzicht dat alles verandert, en dat je zelf onderdeel bent van die verandering. Een innerlijk proces dat je herkent, ondergaat en het ook weer laat gaan.


Wanneer het 'ik' weinig wordt bedreigt, wordt leren mogelijk.

Carl Rogers